[Column] Frank Waals: De jacht op Super Tuesday
15-02-2016 09:48:00 | Hits: 3090 | columnist: Frank Waals | Tags:

In de jacht op de meest spectaculaire krantenkop, duikelen Amerikaanse nieuwsmedia over elkaar heen om de campagnes van de democratische en republikeinse presidentskandidaten nu al succesvol of juist een totale mislukking te noemen. En dat terwijl we nog maanden te gaan hebben voor de landelijke verkiezingen in november. Na twee stemrondes in Iowa en New Hampshire is het duidelijk dat de kaarten toch anders lijken geschud dan de peilingen vooraf uitwezen, dus als we er één les uit kunnen trekken dan is het wel dat veel ‘zwevende kiezers’ echt pas op het laatste moment hun keuze maken.

Dat zou kunnen komen door de ellelange caucuses, waarbij een simpel stembiljet plaatsmaakt voor een avond lang debatteren. Een constructie die veel jongeren en volwassenen enthousiast maakt de kar van een lokale campagne te willen trekken, maar ook zorgt voor een lagere opkomst dan wanneer je stem in drie minuten kan zijn uitgebracht. Men heeft simpelweg geen zin er zoveel tijd en energie in te stoppen.

Tegelijkertijd moeten we ook niet vergeten dat met name de staat Iowa bestaat uit zeer uitgesproken, niet gemiddelde kiezers en dat ook maar weinig mensen er hun stem uitbrengen. Zo kwam in 2012 maar liefst 80% niet opdagen maar omdat de staat wel traditioneel de verkiezingen opent, hangen veel nieuwsmedia er buiten proportioneel veel waarde aan. En dat is niet terecht. Niet winnen in Iowa en New Hampshire betekent nog niet dat je direct kansloos bent voor het presidentschap, al kan het de campagnekas bij een laag percentage wel schaden. Veel sponsoren reageren in de lijn waarop er in deze staten gestemd wordt. Of dat er nu 10 zijn of 10 miljoen. 

Wat zeggen deze eerste twee voorverkiezingen? Als we naar 2008 kijken dan zien we dat Obama in Iowa met ruime voorsprong won van Edwards (tweede) en Clinton (derde). In New Hampshire wist Clinton Obama juist af te troeven, waarna de twee geruime tijd gelijk opgingen. Zelfs Super Tuesday, waarbij 24 staten hun stem tegelijkertijd uitbrengen, bracht nog geen verschil. De drang naar een historische benoeming van een zwarte president bleek uiteindelijk zo groot, dat de rest van Obama’s succes inmiddels geschiedenis is. Dit jaar valt de super dinsdag op 1 maart en ik ben zeer benieuwd of er zich bij de democraten dan een duidelijk kloof aftekent tussen Bernie Sanders en Hillary Clinton. Vooralsnog gaan ze, net als Obama en Hillary in 2008, in de peilingen redelijk gelijk op. Al won Clinton wel nipt in Iowa (met 0,9 procent meer) en Sanders ruim in New Hampshire (met 21,6 procent meer). Steun lijkt er voor beide echter nog genoeg en één staat zegt niet alles.

De strijd tussen kiezers van beide kampen is duidelijk. Clinton heeft als voormalig first lady en minister van buitenlandse zaken de meeste ervaring en geniet volgens een klein deel ook de voorkeur, puur en alleen omdat ze een vrouw is. Daarnaast kan ze zelfs op steun rekenen van een groep republikeinse inwoners die haar liever niet in het witte huis zien maar toch op haar stemmen om de komst van Donald Trump te voorkomen. Tegelijkertijd storen ook veel Amerikanen zich aan de standpunten die ze tegenwoordig inneemt waar ze slechts een aantal jaren geleden nog geheel anders over dacht (zoals bijvoorbeeld gelijke rechten voor homo’s). De aanhangers van Sanders zijn opmerkelijk genoeg veel jonge kiezers die zich afzetten tegen de gevestigde orde, wat Clinton toch zo langzamerhand wel is. Sanders predikt geen loze beloftes en wil Washington DC flink op de schop nemen. "Mensen zijn het zat te stemmen op een luchtbubbel die uiteenspat zodra de nieuwe president is gekozen", aldus Sanders die zijn campagnegeld bij arbeiders inzamelt en niet verzamelt bij de bedrijven op Wall Street waar Clinton kind aan huis is. 

Aan republikeinse kant moet Trump vooralsnog rekening houden met een handvol andere kandidaten. In Iowa verloor hij van Ted Cruz, die met 27,6 procent meer stemmen behaalde dan Trump (24,3) en Marco Rubio (23,1). In New Hampshire won hij juist weer met grote overmacht (35,1 procent), maar liet John Kasich juist weer een stijging zien (15,9 procent tegenover 1,9 in Iowa). De verschillen aan republikeinse kant zijn zo groot dat er, ook voor de enthousiaste media die maar al te graag al in een vroeg stadium een winnaar willen aanwijzen, geen peil op is te trekken wie Trumps grootste uitdager wordt. Ook hierin moet Super Tuesday meer duidelijk maken. Laat ik me dan toch maar aan een voorspelling wagen: Jeb Bush wordt het niet. Zeker niet als hij nog vaker om applaus gaat vragen. Hoop uitspreken mag ook: Trump, leave! Talkshowhost Stephen Colbert somde alle keren dat Trump zichzelf tegensprak grappig op:

- Ted Cruz is een nare man. Niemand mag hem.
- Ik mag Ted Cruz erg graag.

- Ik hou van Iowa. We hebben het hier goed gedaan.
- Hoe achterlijk zijn de mensen van Iowa?!

- Hillary Clinton was de slechtste secretary of state in de geschiedenis van Amerika.
- Hillary is een geweldige vrouw die hard werkt en haar job goed doet.

- Ik kan Megyn Kelly nooit verslaan als moderator. Ik kom niet eens in de buurt.
- Ik heb geen respect Megan. Ze is niet goed in haar werk en wordt zwaar overschat.

Frank Waals is journalist en programmamaker.

www.twitter.com/frankwaals

Zijn boeken bestel je hier.

 

Lees van Frank ook:

13-01-2016 | Frank Waals: De 'geheime' wapens van twee zeventigers
07-12-2015 | Frank Waals: De hele wereld mag het weten
06-11-2015 | Frank Waals: Project Answer
26-03-2015 | Frank Waals: Half doorbakken donderspeech
16-02-2015 | Frank Waals: Yes, we can!

19-01-2015 | Frank Waals: controle uitoefenen
16-12-2014 | Frank Waals: Ben je toevallig vandaag geboren?
12-11-2014 | Frank Waals: Social Media: vervloek en omarm het
14-10-2014 | Frank Waals: Schimmig spel rondom John de Mol
11-09-2014 | Frank Waals: Oma's eerste en laatste interview
12-08-2014 | Frank Waals: Journalistieke wetten bij een ramp
10-07-2014 | Frank Waals: Vraag dat maar aan de bondscoach

 

Volg het Nederlands MediaNetwerk op Twitter

Volg het Nederlands MediaNetwerk op Facebook

Word lid van de Nederlands MediaNetwerk Groep op LinkedIn

Vacatures in media- en marketingcommunicatie